Պարապմունք 34

Ուղղանկյուն։ Ուղղանկյան պարագծի և մակերեսի հաշվումը

Դասարանական առաջադրանքներ

1․ Ուղղանկյան կողմերից մեկը 3 սմ է, մյուսը` 7սմ: Գտիր ուղղանկյան պարագիծը և մակեեսը։S=7×3=21սմ² P=2×3+2×7=20սմ

2․Ուղղանկյան կողմերից մեկը 5 սմ է, մյուսը` 9սմ: Գտիր ուղղանկյան պարագիծը և մակեեսը։S=5×9=45սմ² P=5+5+9+9=2×5+2×9=28սմ

3․ Ուղղանկյան կողմերից մեկը 25 սմ է, մյուսը` 18սմ: Գտիր ուղղանկյան պարագիծը և մակեեսը։P=(25+18)x2=86սմ S=25×18=450սմ²

4․Հաշվիր ուղղանկյան պարագիծը, եթե հայտնի է, որ նրա մակերեսը 3600 սմ²  է, իսկ կողմերից մեկը՝ 40սմ։ 3600:40=90սմ P=(40+90)x2=260սմ

5. Ուղղանկյան լայնությունը 23 մ է, իսկ երկարությունը լայնությունից մեծ է 7 մ-ով։ Որքա՞ն է ուղղանկյան մակերեսը։ 23+7=30 S=23×30=690սմ²

6.Հաշվիր ուղղանկյան պարագիծը, եթե հայտնի է, որ նրա լայնության և երկարության գումարը 16 սմ է։16+16=2×16=32սմ

 7. Քառակուսու կողմը 4 մ է։ 3 այդպիսի քառակուսիների կպցնելով իրար ստացվել է ուղղանկյուն։ Գտեք այդ ուղղանկյան մակերեսը։ 4×3=12 12×4=48սմ²

8․ Երբ ուղղանկյան լայնությունը մեծացրեցին 5 սմ-ով, իսկ երկարությունը՝ 10 սմ-ով, ապա ստացված ուղղանկյան պարագիծը հավասարվեց 80 սմ-ի։ Որքա՞ն էր ուղղանկյան պարագիծը։80սմ

Տնային առաջադրանք

1․ Ուղղանկյան կողմերից մեկը 2սմ է, մյուսը` 6սմ: Գտիր ուղղանկյան պարագիծը:P=2+2+6+6=(2+6)x2=16սմ

2․Հաշվիր ուղղանկյան պարագիծը, եթե հայտնի է, որ նրա մակերեսը 2400 սմ²  է, իսկ կողմերից մեկը՝ 30սմ։2400:30=80 P=(30+80)x2=220սմ

3․ Ուղղանկյան լայնությունը 14 մ է, իսկ երկարությունը լայնությունից մեծ է 5 մ-ով։ Որքա՞ն է ուղղանկյան մակերեսը։S=14×19=275սմ²

4. Հաշվիր ուղղանկյան պարագիծը, եթե հայտնի է, որ նրա լայնության և երկարության գումարը 36 սմ է։  P=36+36=2×36=72

Քառակուսի։ Քառակուսու պարագծի և մակերեսի  հաշվումը

Դասարանական առաջադրանքներ

1․ Հաշվի՛ր 12սմ կողմով քառակուսու պարագիծը։P=4×12=48սմ

2․ Հաշվի՛ր 3դմ կողմով քառակուսու մակերեսը։S=3×3=9դմ²

3․ Քառակուսու երեք կողմերի գումարը 36սմ է։ Որքա՞ն է այդ քառակուսու մակերեսը։36:3=12սմ S=12×12=144սմ²

4․ Քառակուսու պարագիծը 36 սմ։ Որքա՞ն է այդ քառակուսու մակերեսը։ 36:4=9 S=9×9=81սմ²

5․ Հաշվի՛ր քառակուսու պարագիծը, եթե հայտնի է, որ նրա մակերեսը 25սմ² է։ P=4×5=20սմ

6․ Քառակուսու պարագիծը 100դմ է։ Որքա՞ն է այդ քառակուսու մակերեսը։100:4=25դմ S=25×25=625դմ²

Տնային առաջադրանք

1․ Հաշվի՛ր 21սմ կողմով քառակուսու պարագիծը։ P=4×21=84սմ

2․ Հաշվի՛ր 8դմ կողմով քառակուսու մակերեսը։ S=8×8=64դմ²

3․Քառակուսու երեք կողմերի գումարը 42սմ է։ Որքա՞ն է այդ քառակուսու մակերեսը։ 42:3=14 S=14×14=196սմ²

4․ Քառակուսու պարագիծը 44 սմ։ Որքա՞ն է այդ քառակուսու մակերեսը։ 44:4=11 S=11×11=121սմ²

5․ Հաշվի՛ր քառակուսու պարագիծը, եթե հայտնի է, որ նրա մակերեսը 49սմ² է։ P=4×7=28սմ

1. Գրի´ր բառամիջումէ ունեցող  5 բառ  (է-ե-ի ուղղագրությունը տե՛ս այստեղ) :

Օրինակ՝  ամենաէժան, մանրէ, երբևէ, առէջ, անէանալ

2.Գրի´ր բառամիջումօ  ունեցող  5 բառ  (օ-ո-ի ուղղագրությունը տե՛սայստեղ) :

Օրինակ՝ անօգնական, անօգուտ, չօգնել, կեսօր, այսօր, ոսկեզօծ, մեղմօրոր

3. Գրածդ  բառերը գործածելով՝ փոքրիկ պատմություն հորինիր (5-7 նախադասությամբ): Այսօր կեսօրին անօգնական շունիկը պառկել էր միջօրէի արևի տակ և անթարթ նայում էր անցորդներին։ Երբևէ ես նրան այդքան տխուր չէի տեսել։ Ես ու եղբայրս անասնաբույժ կանչեցինք, որը նրան դեղեր նշանակեց մանրէների դեմ։ Մի քանի օրից շունիկս առողջացավ։

Մշուշների շղարշի տակ

Աշնան խաշամն է խշխշում,

Քամու ձեռքերն անհամարձակ,

Ամպի փեշերն են քաշքշում:

Ամպը լեզուն կուլ է տվել,

Հնար չունի որոտալու:

Ցերեկն էլ է ցրտից կծկվել,

Չէ, երևի ձյուն է գալու:

Առաջադրանքներ

 1. Կապույտով նշված բառերը բացատրի՛ր: Խաշամն-չոր տերև, անհամարձակ-առանձ համարձակության, որոտալու-ամպի ձայն հանելը գոռգոռալը, կծկվել-կուչ գալ։

2. Կանաչով նշված բառերի հոմանիշները գրի՛ր: Մշուշների շղարշ-մշուշներ ամպ թուխպ մառախուխ, Քամու- քամի փոթորիկ հողմ խորշակ մրրիկ,

3. Դո՛ւրս գրիր քեզ դուր եկած պատկերը:

Ցերեկն էլ է ցրտից կծկվել,

Չէ, երևի ձյուն է գալու:

4. Կարդալիս՝

Заглянула осень в сад-

Птицы улетели.

За окном с утра шуршат

Жёлтые метели.

Ուսումնական աշուն

Սիրելի՛ սովորողներ, սկսվել է աշնանային ուսումնական արձակուրդը: Այն  հնարավորություն կտա ամրապնդել  ձեռք բերված գիտելիքները։

1․ Տրված թվերը ներկայացրու՛ կարգային գումարելիների գումարի տեսքով։

• 1487=1000+400+80+7
• 6294=6000+200+90+4
• 138560=100000+30000+800+500+60

2․ Որքանո՞վ կմեծանա 567 թիվը, եթե նրա գրության ձախից կցագրենք 8 թվանշանը։

3․ Համեմատի՛ր

• 1478 < 6574
• 586 > 147
• 2698 = 2698
• 26853 < 26854
• 369472 >359472

4․ Կատարի՛ր գումարումը և ստուգի՛ր հանումով

36124+13211=49335

									Ստուգում՝
+			3	6	1	2	4				—	4	9	3	3	5
			1	3	2	1	1					3	6	1	2	4
			4	9	3	3	5					1	3	2	1	1

5․ Կատարի՛ր բազմապատկում և ստուգի՛ր բաժանումով:

112  7=784

									Ստուգում՝
x	1	1	2							—	7	8	4	7
			7								7			1	1	2
	7	8	4							—	0	8
												7
										—		1	4
												1	4
													0

6. Կատարի՛ր մնացորդով բաժանումը, ապա ստուգիր ճիշտ ես կատարել այն։

39:7=5(4մն.)

	—	3	9	7						Ստուգում՝	5×7=35+4=39
		3	5	5
			4

7.

5 դեցիմետր 30 սանտիմետրը արտահայտիր սանտիմետրերով:5դմ. 30սմ=80սմ

3 կմ4 մ2դմ-ն արտահայտիր դեցիմետրերով:=342դմ

Քանի՞ ժամ է 4օր 3ժամը։=99ժ

8.  Համեմատի՛ր։ (աստղանիշի փոխարեն տեղադրելով <, >, =)

9000կգ < 9000տ

24տ250գ > 23տ250գ

7ր20վ 7ր30վ

9.  6 տարի առաջ քույրն ու եղբայրը միասին 8 տարեկան էին։ Քանի՞ տարեկան  կլինեն նրանք միասին 6 տարի հետո։8+6=14

10.  Գնացքը կայարանից դուրս եկավ ժամը 6․40-ին և տեղ հասավ նույն օրը՝ ժամը 20․15-ին։ Ինչքա՞ն ժամանակ էր գնացքը գտնվում ճանապարհին։

14ժ 15ր

Չափման միավորներ։ Չափման միավորների արտահայտումը խմեկը մյուսով։

Երկարության չափման միավորներ

• 1սմ=10մմ
• 1դմ=10սմ
• 1մ=100սմ
• 1մ=10դմ
• 1կմ=1000մ

Զանգվածի չափման միավորներ

• 1կգ=1000գ
• 1ց=100կգ
• 1տ=1000կգ
• 1տ=10ց

Ժամանակի չափման միավորներ

• 1օր=24ժ
• 1ժ=60ր
• 1ր=60վ
• 1տ=12ամիս
• 1դար=100տարի

Առաջադրանքներ․

1. Արտահայտի՛ր սանտիմետրով․

7մ=700սմ

36դմ=360սմ

3մ5սմ=305սմ

• Արտահայտի՛ր միլիմետրով․

19սմ=190մմ

8մ=8000մմ

3սմ7մմ=37մմ

• Արտահայտի՛ր դեցիմետրով․

3մ8դմ=38դմ

7կմ=700դմ

2կմ4մ5դմ=245դմ

• Արտահայտի՛ր մետրով․

6կմ=6000մ

13կմ20մ=13 020մ

• Արտահայտի՛ր կիլոմետրով․

18000կմ=

36000կմ=

• Արտահայտի՛ր կիլոգրամով․

24տ= 24 000կգ

11տ5ց=11 500կգ

3տ7ց12կգ=3712կգ

• Արտահայտի՛ր ցենտներով․

3տ=30ց

375տ50ց=3800ց

• Արտահայտի՛ր գրամներով․

7կգ=7000գ

12տ=12000000գ

• Արտահայտի՛ր տոննայով․

100ց=10տ

3000կգ=3տ

1. Արտահայտի՛ր նշված միավորներով։

4ր30վ=270վ

3օր8ժ=80ժ

3տարի 2ամիս=50ամիս

8դար 47տարի=847տարի

2. Ինչո՞վ է աչքի ընկնում բանաստեղծությունը՝ գույնո՞վ, ձայնո՞վ, թե՞ շարժումով: Դո՛ւրս գրիր այն տողերը, որտեղ “գույն” կա: Ինձ համար բանաստեղծության մեյ և՛ գույն, և՛ շարժում, և՛ ձայն կա, դժվար է առանձնացնել որևէ մեկը։

Ամեն, ամեն ինչ ոսկեզօծվել է,

Ոսկի են թվում տերև ու ճյուղ,

Ուր որ նայում ես, դեղին բոցեր են,

Դեղին հրդեհ է և դեղին ծուխ:

4.Գրի՛ր, թե տրված բառերի  մեջ քանի՞ տառ, քանի՞ հնչյուն կա:

Ոսկեզօծվել-10տ․11հ , տերև-,4տ, 5հ, ոսկի-,4տ 5հ, ջրվեժ-5տ 5հ

5.Բանաստեղծությունը գրավոր պատմի՛ր և նկարի՛ր:

Շատ գեղեցիկ աշուն է, ամեն ինչ ոսկեգույն է, դեղին, որ կարծես հրդեհ բռնկված լինի։ Քամին համերգ է տալիս ջրվեժի, առվակի, ծառի, ծտերի համար, որոնք ծափահարում են նրան։ Իսկ նա հավաքում է գետնատարած ոսկին՛ մեծահարուստի նման։

Հոկտեմբերի 19-23 առաջադրանքների փաթեթ

Մնացորդով բաժանում: Մնացորդով բաժանման ստուգում։

1․ Կատարի՛ր մնացորդով բաժանումը, ապա ստուգիր ճիշտ ես կատարել այն։

Օրինակ՝ 17։3=5(2մն․)

						Ստուգում
	—	1	7	3			3×5+2=15+2=17
		1	5	5
			2

48:7=6(մն6)

	—	4	8	7						Ստուգում՝	6×7+6=48
		4	2	6
			6

35:2=17(մն.1)

	—	3	5	2						Ստուգում՝	17×2+1=34+1=35
		2		1	7
		1	5
		1	4
			1

43:7=6(մն.1)

	—	4	3	7						Ստուգում՝	7×6+1=42+1=43
		4	2	6
			1

59:7=89(մն.3)

	—	5	9	7						Ստուգում՝	8×7+3=56+3=59
		5	6	8
			3

67:13=5(մն.2)8

	—	6	7	1	3					Ստուգում՝	13×5+2=65+2=67
		6	5	5
			2

835:4=208(մն.3)

												208×4+8=832+3=835
	—	8	3	5	4						Ստուգում՝
		8			2	0	8
	—		3	5
			3	2
				3

820:7=117(մն.1)

	—	8	2	0	7						Ստուգում՝	117×7+1=819+820
		7			1	1	7
	—	1	2
			7
			5	0
			4	9
				1

940:13=72(մն․4)h

	—	9	4	0	1	3					Ստուգում՝	73×13+4=940
		9	1		7	2
	—		3	0
			2	6
				4

537:6=89(մն․3)

	—	5	3	7	6						Ստուգում՝	89×6+5=534+3=537
		4	8		8	9
	—		5	7
			5	4
				3

Մնացորդով բաժանում 10-ի 100-ի 1000-ի վրա

1․ Կատարեք տրված բաժանումները:

• 905:10=90(5մն.)
• 560:100=5(60մն.)
• 8701:1000=8(701մն.)
• 704:10=70մն.4
• 601:10=60մն.1
• 760:100=7մն.60
• 940:100=9մն.40
• 9701:1000=9մն.701
• 5604:1000=5մն.604

Կրկնություն

Կատարի՛ր գումարումը և ստուգի՛ր հանումով

45871+12311=58182

									Ստուգում՝
+				4	5	8	7	1			—	5	8	1	8	2
				1	2	3	1	1				1	2	3	1	1
				5	8	1	8	2				4	5	8	7	1

Կատարի՛ր հանումը և ստուգի՛ր գումարումով

78411-3497=74914

									Ստուգում՝
—			7	8	4	1	1				+	7	4	9	1	4
				3	4	9	7						3	4	9	7
			7	4	9	1	4					7	8	4	1	1

Կատարի՛ր բազմապատկում և ստուգի՛ր բաժանումով

1238=123

									Ստուգում՝
x	1	2	3							—	9	8	4	8
			8								8			1	2	3
	9	8	4							—	1	8
											1	6
										—		2	4
												2	4
													0

Կատարի՛ր բաժանում և ստուգի՛ր բազմապատկումով.

 844:4=211

									Ստուգում՝
—	8	4	4	4								2	1	1
	8			2	1	1								4
—		4										8	4	4
		4
—			4
			4