Աշխատանքի նպատակը․

1․Համոզվել, որ ուսումնասիրվող շարժումը հավասարաչափ արագացող է։

2․Կարողանալ ճանապարհի և ժամանակի օգնությամբ որոշել թեք ճոռով շարժվող գնդիկի շարժման արագացումը։

3․Հաշվելով շարժման ճանապարհը և արագացումը կարողանալ հաշվել ժամանակը։

4․Սովորողների մոտ զարգացնել փորձարարական և հաշվողական հմտությունները։

Աշխատանքը կատարելու համար սովորողը պետք է իմանա․

1․Հավասարաչափ շարժման հիմնական բանաձևերը․

V=at S=at² /2 ՝ այս բանաձևից a= 2S/t²

Անհրաժեշտ սարքեր և նյութեր․մետաղե ճոռ․պողպատե գնդիկ,վայրկենաչափ․մոտաղյա բաժակ,չափաժապավեն,ամրակալան։

Փորձի ընթացքը․

Ամրակալանին ամրացրու ճոռը,որոշակի անկյան տակ։Ճոռի հիմքին տեղավորիր մետաղյա բաժակը։Չափիր ճոռի երկարությունը։Դա կլինի այն ճանապարհը(S),որը կանցնի գնդիկը փորձի ժամանակ։Բաց թող գնդիկը և միաժամանակ աշխատեցրու վայրկենաչափը։Երբ գնդիկը կբախվի արգելակին կանգնեցրու վայկենաչափը և գրանցիր շարժման ժամանակը՝կլորացնելով վայրկյանի տասնորդական մասով։Փորձը կրկնիր երեք անգամ և հաշվիր չափված ժամանակների միջին արժեքը՝t=(t₁+t₂+t₃)/3:Հաշված ժամանակը ընդունիր որպես գնդիկի շարժման ժամանակ։Վերևի բանաձևով հաշվիր արագացումը՝ a= 2S/t²

Այժմ նույւն փորձը ,նույն կերպ կրկնիր S-ի համար ընտրելով երկու ուրիշ չափեր։

Կատարածդ փորձերից արա վերջնական եզրակացություն,գնդիկի շարժումը թեք ճոռով———

Լաբարատոր աշխատանք՝

Այժմ ճորի վրա դրեցի բաժակ։ Չափեցինք ճորի երկարությունը քանոնի միջոցով։

Դա կլինի այն ճանապարհը որի միջոցով կանցնի գնդիկը փորձի միջոցով։
Երբ գնդիկը բախվեց արքելակի(մետաղյա բաժակի), կանգնեցրեցի վարկենաչափը, կլորացնելով եղած ժամանակը։
Փորձը կրկնեցի երեք անգամ, և հաշվեցի չափը։
Հաշվաց ժամանակը ընդունեցի գնդիկի անցած ժամանակը, և հաշվեցի վերևի բանաձևով։

Մի դեպքում վերցրեցի ճանապարհի կեսը, մյուսում քառորդը։

Եթե երեք դեպքերում արագացման արժեքը ստացվի մոտավարապես նույն չափ ապա այդ շարժումը հավասարաչափ է։
______

Ճորի երկարությունը – 110 սմ

1 անգամ՝ 1.15վարկյան
2 անգամ՝ 1.34վարկյան
3 անգամ՝ 1.21վարկյան

Փորձ I՝
S= | t=(t₁+t2+t3)/3=
t₁= a=2S/t²
t₂=
t₃=
a=?

S=110սմ | t=(1.15վ+1.34վ+1.21վ)/3≈1,2վ=
t₂=1.15վ a=220սմ/1.2վ²≈153a
t₂=1.34վ
t₃=1.21վ

Փորձ II՝

S= | t=(t₁+t₂+t₃)/3=a=2S/t²
t₁=
t₂=
t₃=
a=?

S=110սմ | t=(1.34վ+0.94վ+1.21վ)/3≈
t₁=1.34վ a=220սմ/1.7վ²≈76.2a
t₂=0.94վ
t₃=1.21վ

1․հավասարաչափ է։

Հավասարաչափ արագությունը դա այն արագությունն է որը չի փոխվում ուղղագծի անցնելու ժամանակ։

2․անհավասարաչափ արագացող է։

Արագացում – a, լատիներեն “ակսելարատիո” որը նշանակում է արագացում։

Բանաձևը՝ a = v/t

Այն ֆիզիկական մեծությունը, որը հավսար է մարմնի շարժման արագության փոփոխության և այն ժամանակամիջոի

3․ հավասարաչափ արագացող է։

Մասնակիցներ՝

Միջին դպրոցի 8-րդ դասարանի սովորողներ

Նպատակը՝

• Բացատրել Ի՞նչ եք հասկանում արժեք ասելով:
• Թվարկեք մի քանի կարևոր արժեքներ:
• Ձեր կարծիքով այս կամ այն արժեքը  գնահատելու, կարևորելու համար անհրաժեշտ է արդյոք գիտելիքների որոշակի պաշար կամ կենսափորձ:
• Թվարկեք արժեքներ, որոնք չեն կորցնի իրենց նշանակությունը:

Ընթացքը՝

• Խմբային աշխատանքներ
• Քննարումներ
• Բանավեճեր

Արդյունքում՝ 

պատումներ, հոդվածներ, հետազոտական աշխատանքներ սովորողների բլոգներում

• Բացատրել Ի՞նչ եք հասկանում արժեք ասելով:

Տարբեր մարդկանց համար արժեքը կարող է տարբեր իմաստներ ունենալ։ Ինձ համար արժեքը դա այն բանն է, ինչը ինձ համար կարևոր է։ Դա կարող է լինել նյութական բան և ոչ նյութական։

• Թվարկեք մի քանի կարևոր արժեքներ:

Որակ, փողային արժեք, երկարաժամկետություն և մեր սեփական սերը այդ բանի նկատմամբ։

Ինձ համար ամենաարժեքավոր բաները կլինեն՝
Իմ ընտանիքը, իմ ընկերները և ինձ համար կարևոր մարդիկ, առողջությունը, մոտիվացիան։

• Ձեր կարծիքով այս կամ այն արժեքը  գնահատելու, կարևորելու համար անհրաժեշտ է արդյոք գիտելիքների որոշակի պաշար կամ կենսափորձ:

Այո, որովհետև եթե մենք չգիտենք այդ առարկան լիովին, ապա ո՞նց կարող ենք ասել, որ այն մեզ համար արժեք ունի։ Կարող է մարդը, երբ ավելի լավ հասկանա այդ առարկան, այն լիովին իր արժեքը կորցնի։

• Թվարկեք արժեքներ, որոնք չեն կորցնի իրենց նշանակությունը:

Որակ և փողային արժեք։ Այս երկու արժեքները մտել են մեր լեզվամտածողության մեջ դարեր առաջ և մինչ այժմ չեն կորցրել իրենց նշանակությունը, ու կարելի է հասկանալ՝ ինչու։ Դրանք երկուսն էլ կապված են իրար հետ և երկուսն էլ ունեն կարևոր նշանակություն առարկայի մեջ։

The question who is my hero

A hero is a person who, despite facing their own fears or difficulties, steps forward with courage, compassion, and determination to make a difference in the lives of others, often putting the needs of their community or loved ones above their own; they inspire those around them through their actions and resilience, proving that true heroism lies not in seeking praise but in the willingness to uplift and protect others, no matter the cost.

Թեմա՝ Երկու անհայտով առաջին աստիճանի հավասարումների համակարգի լուծման տեղադրման եղանակ։

Այս դասին դիտարկվում են երկու անհայտով առաջին աստիճանի հավասարումների համակարգեր, որոնցում անհայտների բոլոր գործակիցները զրոյից տարբեր են և համեմատական չեն:

Յուրաքանչյուր այդպիսի համակարգ ունի միակ լուծում:

Երկու անհայտներով երկու հավասարումների համակարգի լուծման տեղադրման եղանակի ալգորիթմը:

1. Համակարգի հավասարումներից որևէ մեկից (սովորաբար ավելի պարզից) արտահայտել փոփոխականներից մեկը մյուսի միջոցով, օրինակ՝ առաջին հավասարումից արտահայտել x-ը y-ի միջոցով:

2. Ստացված արտահայտությունը տեղադրել մյուս (երկրորդ) հավասարման մեջ, օրինակ՝ x-ի փոխարեն:

3. Լուծել մեկ անհայտով հավասարումը, օրինակ՝ y-ի նկատմամբ (գտնել y-ը ),

4. Երրորդ քայլում գտնված y-ի արժեքը տեղադրել y-ի փոխարեն՝ առաջին քայլում ստացված հավասարման մեջ և գտնել x-ը:

5. Գրել պատասխանը:

Օրինակ: Լուծենք հետևյալ հավասարումների համակարգը:

1) Առաջին հավասարումից ստանում ենք՝

x−2y=3 => x=3+2y

2) Ստացված արտահայտությունը տեղադրում ենք երկրորդ հավասարման մեջ՝ x-ի փոխարեն՝

5⋅x+y=4 => 5⋅(3+2y)+y=4

3) Լուծենք ստացված հավասարումը և գտնենք y-ը՝

5⋅(3+2y)+y=4 => 15+10y+y=4 => 10y+y=4−15 => 11y=−11 |:11 => y=−1 

4) Տեղադրենք y-ի գտնված արժեքը առաջին քայլում ստացած հավասարման մեջ՝ y-ի փոխարեն և գտնենք x-ը՝

x=3+2⋅y => x=3+2⋅(−1) => x=3−2 => x=1 

5) Պատասխան՝ (1;−1)

Համակարգի հավասարումներից մեկում կարելի էր նաև x-ը արտահայտել y-ով և x-ի ստացված արժեքը տեղադրել մյուսի մեջ:

Լուծման հետևյալ եղանակը կոչվում է տեղադրման եղանակ:

Առաջադրանքներ

1. Համակարգը լուծել տեղադրման եղանակով:

x-3x=32 => -4x=32 => 8

8-y=32

-y=32-8

y=-24

Պատ․՝ (8,-4)

2. Համակարգը լուծել տեղադրման եղանակով:

1) -x-2v+2=4

-2v-x=4-2

-2v-x=2

-x

2) -6-v

-v=-6

v=6

3․ Համակարգը լուծել տեղադրման եղանակով:

1) x-2y=-7

7(2y-7)-10y=7

14y-49-10y=7

14y-10y=49+7

4y=56

y=14

4․ Համակարգը լուծել տեղադրման եղանակով:

1) x-y-1=0

x=-y-1

(-y-1)-5=0

-y=1-5

-y=-6

y=6

2) 6-y-1=0

-y=-6-1

-y=-7

1) x-y-2=0

x=y-2

(y-2)-6=0

y=2-6

y=-4

2) x-4-2=0

x=4+2

x=6

1) x-y-2=0

x=y+2=0

3(y+2)-2y-9=0

3y+6-2y-9=0

y-6-9=0

y=3

2) x-3-2=0

x=3+2

x=5

{5,3}

Revision exercises

Fill in the blanks with the past continuous form of the verbs given in brackets.

1. The children were playing hide and seek in the park. (play)
2. They were going to the movies. (go)
3. I was reading the book you gave me on my birthday. (read)
4. Winnie was stitching her new dress. (stitch)
5. The dogs were barking all night. (bark)
6. Ron was cleaning his room when he heard the noise. (clean)
7. It was getting darker with each passing moment. (get)
8. The gardener was watering the lawn. (water)
9. The army was going to Ladakh when the enemy attacked them. (go)
10. My sister was riding a Royal Enfield yesterday. (ride)
11. The students were cooking on their assignments. (work)
12. That boy was dancing in class. (dance)
13. The kid was watching television all evening. (watch)
14. The girl was listening to rock music. (listen)
15. The birds were flying in the sky. (fly)

Ecercise 2 – Change into the past continuous tense

Raj drinks coffee.
Answer: Raj was drinking coffee.

Sweta is singing her favourite song.
Answer: Sweta was singing her favourite song.

Siraj left home.
Answer: Siraj was leaving home.

My friends played on the field.
Answer: My friends were playing on the field.

I will be going to France.
Answer: I was going to France.

The boy cried all night.
Answer: The boy was crying all night.

The cat ran in the streets.
Answer: The cat was running in the streets.

I performed at the school function.
Answer: I was performing at the school function.

The parrot talked back.
Answer: The parrot was talking back.

Tia will visit her granny.
Answer: Tia was visiting her granny.

Exercise 3 – Put the verbs into the correct form (past progressive).

When I phoned my friends, they (play) monopoly.
Answer: When I phoned my friends, they were playing monopoly.

Yesterday at six I (prepare) dinner.
Answer: Yesterday at six I was preparing dinner.

The kids (play) in the garden when it suddenly began to rain.
Answer: The kids were playing in the garden when it suddenly began to rain.

I (practice) the guitar when he came home.
Answer: I was practicing the guitar when he came home.

We (not / cycle) all day.
Answer: We were not cycling all day.

While Alan (work) in his room, his friends (swim) in the pool.
Answer: While Alan was working in his room, his friends were swimming in the pool.

I tried to tell them the truth, but they (not / listen).
Answer: I tried to tell them the truth, but they were not listening.

What (you / do) yesterday?
Answer: What were you doing yesterday?

Most of the time we (sit) in the park.
Answer: Most of the time we were sitting in the park.

I (listen) to the radio while my sister (watch) TV.
Answer: I was listening to the radio while my sister was watching TV.

When I arrived, they (play) cards

Задания 1. Прочитайте текст и дайте ответы на вопросы:

Этим летом мне довелось ехать в поезде вместе с мальчиком лет двенадцати и его мамой. Он сидел, уткнувшись в книгу, и увлечённо читал «Тараса Бульбу» Гоголя. – Мой сын прямо-таки глотает книги, – сказала женщина. – В отличие от многих его сверстников, он очень начитанный.

Я поинтересовалась, книги каких авторов он читал, и паренёк вытащил из рюкзака блокнот с длинным списком произведений русских и зарубежных классиков и современных писателей. Я обрадовалась: значит, и среди современных подростков встречаются книгочеи! – Мы в классе соревнуемся, кто за лето больше книг прочтёт, – сообщил он. – Я в прошлом году был первым.

У меня на коленях лежал томик Льва Николаевича Толстого, раскрытый на страницах повести «Хаджи-Мурат», и я углубилась в чтение. – А вы за сколько минут страницу прочитываете? – вдруг услышала я голос паренька. – Не заметила… не считала! – А я заметил: пока вы пятнадцать страниц прочитали, я уже двадцать три успел! – Да зачем ты торопишься? Не торопись, вдумывайся в то, что читаешь, иначе пропустишь что-нибудь важное. – Важное-то я не пропущу, – ответил он самоуверенно. – Я только описания природы пропускаю, всякие там облака, цветочки-лепесточки.

Поезд уже подходил к станции, а мне так хотелось поговорить с юным попутчиком. «А ведь читать-то ты, дружок, не умеешь, – хотела я сказать ему. – Из книги берёшь самую малость, только цепочку событий. А книга готова дать тебе бесценный клад мыслей и чувств, научит тебя читать не только строки, но и между строк…» И пока мне думалось, что этих слов он вовсе не поймёт, пока я сердилась сама на себя, решая, как бы мне растревожить этого самоуверенного мальчишку, поезд стал замедлять ход.

Мать мальчика, обращаясь ко мне, восхищённо сказала: – Вы только взгляните! Он уже проглотил книгу! И тут я, наверное, обидела её. – Вы заблуждаетесь, – ответила я. – Он вовсе не умеет читать.

Вопросы:

1.Что сказала его мама о его увлечении чтением?

Мама мальчика сказала, что её сын буквально «глотает» книги и, в отличие от многих его сверстников, он очень начитанный.

2.Что хочет сказать рассказчица мальчику о чтении и восприятии книг?

Рассказчица хотела сказать мальчику, что он не умеет по-настоящему читать, так как не вникает в смысл текста, пропуская важные описания и детали. Она считает, что чтение — это не только понимание событий, но и проникновение в мысли и чувства, которые книги могут дать.

3.Какие темы и чувства, по мнению рассказчицы, можно извлечь из книг?

По мнению рассказчицы, книги могут дать бесценные мысли и чувства. Она считает, что важно уметь читать не только строки, но и «между строк», чтобы понять глубинный смысл произведения, образы и идеи, которые книга стремится передать.

Задание 2. Вставьте пропущенные буквы и подберите проверочные слова.

1. В_зить – воз
2. П_чинить – почин
3. Бр_дить – брод
4. Х_дить – ход
5. Х_лмы – холм
6. Ст_лбы – столб
7. В_сы – вес
8. Д_ма – дом

Задание 3. Напиши словами цифры.

1527, 2500, 1933, 2024, 1812

1527 — тысяча пятьсот двадцать семь, 2500, дветысячи пятьсот, 1933, тысяча девятьсот тридцать три, 2024 — две тысячи двадцать четыре — тысяча восемьсот двинадцать

Задание 4. Напишите альтернативный конец истории, в котором мальчик по-другому реагирует на замечания рассказчицы о чтении. Как это меняет их взаимодействие?

Поезд уже подходил к станции, и я решилась высказать мальчику свои мысли.

– Знаешь, – начала я, – читать книгу – это не только следить за событиями, но и улавливать тонкие настроения, образы, которые автор рисует для нас. Иногда в тех самых «облаках и лепесточках» прячется что-то очень важное.

Мальчик задумался, его уверенная улыбка сменилась любопытством.

– А что в них может быть важного? – спросил он, немного сбавив тон самоуверенности.

– Представь, что природа в книге – это не просто фон. Это зеркало настроений героев, отражение того, что происходит у них в душе. Когда ты пропускаешь такие моменты, ты можешь не заметить, что чувствует персонаж или к чему ведёт сюжет.

Мальчик внимательно слушал, и в его глазах я увидела интерес.

– Может, я попробую не пропускать… – протянул он. – Никогда так не думал.

– Попробуй. Вдруг найдёшь там что-то, чего раньше не замечал.

Когда поезд остановился, мы попрощались. Он вышел из вагона, задумчиво посмотрев на книгу в руках. Возможно, наше маленькое обсуждение откроет для него новый способ читать – не только глазами, но и сердцем.

Как это меняет их взаимодействие: Мальчик проявляет открытость к новым мыслям, а не остаётся самоуверенным. Вместо соревнования в скорости чтения, он задумывается над глубиной восприятия текста. Взаимодействие становится более взаимным, основанным на обмене опытом и советами, а не на противопоставлении двух точек зрения.

Պատմական հարցեր

1. Ներքին քաղաքականություն — Ի՞նչ վիճակ էր ստեղծված Երկրներում հայկական մի քանի կառույցներում օտար տիրապետության ներքո։
   • Պատասխան: Օտար տիրապետությունների տակ գտնված երկրներում հայկական կառույցները հաճախ ունենում էին դժվարություններ պահպանել իրենց ինքնությունը։
2. Բաղանճար — Ի՞նչ էր նպատակային ծրագրված «Ներքին ազգանուններով» ժողովուրդների վիճակագրական կառույցների օգնությամբ։
   • Պատասխան: «Ներքին ազգանուններով» ժողովուրդների վիճակագրական կառույցները կային հաշվառելու և վերարտադրելու նպատակի համար։
3. Վերջին հարցը — Ինչպե՞ս էին քաղաքների վերլուծական և պետական կառույցները իրականացնում տվյալներ հավաքելու և վերլուծելու աշխատանք։
   • Պատասխան: Այդ վերլուծական կառույցները իրականացնում էին դաշտային և պետական տվյալների հավաքում, ինչն ավելի մեծացնում էր Հայաստանում գտնվող կառույցների վերահսկողությունը։

Թեմա՝ Երկու անհայտով առաջին աստիճանի հավասարումներ։

Առաջադրանքներ։

1․ Որոշիել ax+2y=16  հավասարման a գործակցի արժեքը, եթե հայտնի է, որ (−2; 4) թվազույգը այդ հավասարման լուծում է:

-2a+8 = 16

-2a = 16 – 8

a = 8/2 = 4

2․ Տված հավասարումներից y-ը արտանայտել x-ով:

ա) 2x+y=6

y = 6 – 2x

բ) 3x+y=7

y = 7 – 3x
գ) x+y-8=12

y = 12 + 8 – x

y = 20 – x
դ) y+2=6x

y = 6x – 2
ե) 3x+2y=9

2y = 9 – 3x

y= 9/2 – 3x/2
զ) -4x+2y=13

2y = 13 + 4x

y = 13/2 + 2x

3․ Տված հավասարումներից x-ը արտանայտել y-ով:

ա) x-y+5=0

x=-5-y
բ) 2x-3y+9=0

2x = -9 +3y

x = -9/2 + 3/2y
գ)15x+y-8=0

15x = -y+8

x = 8/15-y/15
դ) x+3y-15=0

x = -3y+15
ե) 7x+y=6

7x = 6 – y

x = 6/7-y/7
զ) -4x+y=-19

-4x = -19-y

x = 19/4 + y/4